Có nhiều kênh để trung hòa, trong đó tín phiếu là chủ lực
Đồng thời, trần lãi suất huy động USD giảm xuống, đối với tiền gửi của doanh nghiệp giảm từ 0,5%/năm xuống chỉ còn 0,25%/năm.
Ông Phạm Hồng Hải, Phó tổng giám đốc nghiệp vụ nhà băng toàn cầu, kinh dinh vốn và ngoại hối của HSBC Việt Nam, san sớt đại ý: với các nhà băng nói chung, thị trường ngoại hối hay tỷ giá càng có nhiều biến động thì càng có nhiều dịp kinh doanh; nhưng nhìn lại, tỷ giá quá nhiều biến động sẽ khiến doanh nghiệp khó khăn và khi đó nhà băng cũng bị ảnh hưởng. Nhà băng quốc gia đã phản ứng nhanh và linh hoạt hơn trước nhiều.
Vậy nên, hút tiền về có vẻ dễ, nhưng hút như thế nào, mức độ bao nhiêu cũng dễ đau đầu, bởi gắn với áp lực chi phí, các cân đối. Ngay sau những điều chỉnh trên, dòng tiền gửi ngoại tệ cho phản ứng đồng thuận.
Thêm nữa, tháng 6 và 7 vừa qua, một số lãnh đạo quản lý nguồn vốn nhà băng cho hay, những sản phẩm cấu trúc cho vay VND theo lãi suất USD mà một số nhà băng khai triển thời lãi suất còn cao cuối 2012 lần lượt đáo hạn.
Đầu cơ không hẳn luôn xấu, bởi họ làm trong phạm vi cho phép, gắn với “bản năng” của lái buôn vốn.
Trước đây có nhiều thời khắc ở giá trần mà khó giao dịch, nay thì thuận lợi trong biên độ”. Nhưng, có nhiều lý do để nhà băng quốc gia có thể găng tay và đau đầu trong tâm tính ở hướng can thiệp trên. Ngay tức khắc hoạt động phát hành tín phiếu được mở lại, liên tiếp nhiều phiên sau đó để hút tiền đồng trong lưu thông về, giảm bớt sức ép đối với tỷ giá. Riêng tiền gửi ngoại tệ của dân cư vẫn duy trì thể giảm khá mạnh (ứng -8,27% trong tháng 5, -6,8% tháng 6 và -5,93% trong tháng 7), phản chiếu hướng chuyển dịch và sự quyến rũ hơn khi nắm giữ VND có từ trong năm 2012.
Từ cuối năm 2011 cho đến đầu 2013, ngân hàng quốc gia đã mua vào khoảng 15 tỷ USD, đồng nghĩa có khoảng 300 nghìn tỷ đồng cung ứng. Trước diễn biến trên, nhà băng quốc gia vào cuộc.
Không quên điểm lại hai đợt sóng cuối tháng 6 và trong tháng 7 vừa qua, ông Hải nêu một yếu tố quan trọng, VND trong hệ thống dư nhiều. Quan trọng hơn, các nhà băng bị giới hạn trạng thái ngoại tệ +/-20% vốn tự có.
Thực tế, dữ liệu VnEconomy tập hợp cho thấy, nếu như trong tháng 5/2013, huy động ngoại tệ của hệ thống chỉ chớm tăng 0,89% so với cuối năm 2012, thì trong tháng 6 đã vọt lên 4,71%, tháng 7 lên tới 7,15%. Cùng với việc tái khẳng định cam kết ổn định tỷ giá, đáng chú ý là có thông báo sẽ không tăng cho đến hết năm 2013, nhà điều hành xắn tay xử lý chuyện dư tiền đồng trong hệ thống.
Ở tình hình chung, khi tiền đồng dư nhiều và lãi suất quá thấp, nhà băng có nhu cầu ngắm đến USD như một hướng đầu tư, hay một số thông tin lúc đó xem là đầu cơ.
Vốn VND trong hệ thống dư nhiều, nhiều người trong cuộc dấn vậy. Bớt kỳ vọng tỷ giá sẽ tiếp tăng, ngân hàng Nhà nước tái khẳng định cam kết giữ ổn định, họ đã bán ra, tạo cung thương nghiệp và tỷ giá USD/VND sau đó ổn định cho đến nay. Đợt tăng cường hút bằng tín phiếu xử lý đợt biến động trên hẳn gây thêm áp lực về phí.
Có vẻ như kênh này không mất phí mà còn lãi lớn, nhưng việc dùng ngoại tệ để nhập vàng cho đấu thầu rõ ràng cũng phải cân nhắc, bởi dự trữ ngoại tệ còn nhiều việc phải toan lo. Một tính tình tương đối cho thấy, từ đầu năm đến nay quy mô lượng tín phiếu liền lưu hành có từ 50 - 60 tỷ đồng.
Song lực cầu ngoại tệ mạnh thêm và đề đạt ở tỷ giá. Lãi suất tín phiếu đầu năm đến nay cao thì khoảng 7,5% - 8,3%/năm, thấp khoảng 2,8 - 3%/năm, những tháng gần đây từ 4,5% - 5%/năm (tùy các kỳ hạn).
Trước nhất là áp lực hoài ngân sách. Thêm một lần nữa, ngân hàng Nhà nước vào cuộc can thiệp, khá kịp thời. Đáng để ý là hiện tượng găm giữ ngoại tệ biểu thị rõ ở khối khách hàng doanh nghiệp, khi tăng đột biến từ 7,76% trong tháng 5 lên 13,34% trong tháng 6 và tiếp tục lên 16,96% trong tháng 7 so với cuối năm 2012.
Tỷ giá bình quân liên nhà băng tăng thêm 1% vào ngày 28/6. Có những biến động được can thiệp và xử lý ngay trong ngày. Nhớ lại ở thời khắc đó, khi đàm luận với VnEconomy, lãnh đạo một ngân hàng lớn nói rằng, cứ xem một số ngân hàng dồn vốn đẩy giá USD lên để rồi sẽ phải trả giá thôi, bởi chính chính họ phát đi tín hiệu găm giữ ngoại tệ, mà khi doanh nghiệp kìm lại không bán ra thì sẽ gây bất lợi cho các cân đối và phí tổn của nhà băng.
Họ ngồi nhìn lượng USD gửi vào dày lên mà chẳng thể bán mạnh ra, một phần vì giới hạn đó, một phần cũng tiềm ẩn rủi ro giá lên… Đó là một thực tế có trong tháng 6 và 7 vừa qua, gắn với hai đợt biến động khá mạnh của tỷ giá USD/VND và có hiện tượng giao du vượt trần.
Dư ngoại tệ, vẫn căng… Nhìn lại, ông Hải, “người buôn tiền” có tiếng của HSBC Việt Nam nói: “Sau tuổi có nhiều biến động lớn, hai năm qua tỷ giá USD/VND được giữ khá ổn định.
Nhà băng quốc gia cũng đau đầu Nhưng sự êm ả của tỷ giá USD/VND trong hai năm qua, xen lẫn một đôi con sóng ngắn, không đơn giản ở những can thiệp đó.
Ngược lại, câu hỏi chuyên gia này đặt ra lại tưởng như mâu thuẫn: tại sao tiền gửi USD cũng dư ở mức cao nhưng sao ngân hàng không bán ra khiến tỷ giá những lúc đó bao tay? Dĩ nhiên, nguồn ngoại tệ tiền gửi khác bản tính với ngoại tệ thương mại. Thế nên, hậu đài của điều hành hay trong đề nghị ứng xử với các cân đối không hẳn khá dễ chịu như tỷ giá USD/VND trên biểu niêm yết của các ngân hàng thời gian qua, hay được đơn giản hóa như một số ý kiến xuất hiện những ngày gần đây khi cho rằng tỷ giá lặng yên là nhờ “ăn may” do vĩ mô ổn định và lạm phát được kìm nén.
Họ thu quân, đóng và nâng thể ngoại tệ, bởi vốn VND dôi và lãi suất đã xuống thấp, việc chuyển đổi USD để lấy vốn VND cho vay không còn hấp dẫn nữa. Lãi suất tín phiếu tức khắc là một nguyên tố chính “kéo” lãi suất VND trên liên ngân hàng doãng ra so với lãi suất USD.
Dữ liệu cho thấy, trong tháng 6 và đầu tháng 7, lãi suất VND trên liên nhà băng rơi xuống cực thấp, chỉ từ 0,5% - 0,8%/năm, tức không còn nhiều phân biệt so với lãi suất USD. Tốc độ tăng tiền gửi ngoại tệ của khối doanh nghiệp đã giảm đáng kể, từ 16,96% trong tháng 7 lùi về 15,51% trong tháng 8.
Phí tổn cho việc dùng tín phiếu để hút tiền về năm nay ước lượng cũng đến vài ngàn tỷ đồng - điều mà ngân hàng quốc gia hẳn phải căn ke kỹ. Ở một kênh khác, với gần 60 tấn vàng đã bán qua đấu thầu, nhà điều hành cũng đã hút về tìm 60 nghìn tỷ đồng.
Dữ liệu thống kê cũng cho thấy đây là một trong những thời điểm lượng tiền hút về mạnh nhất kể từ đầu năm.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét